Hevalên Beytocan: Di dilê hemû kurdan de cihê xwe girtiye

img
AMED - Hevalên hunermendê kurd Beytocan ku 4 roj beriya niha çû ser dilovaniya xwe, destnîşan kirin ku Beytocan hunermendekî afirîner bû û di dilê hemû kurdan de cihê xwe girtiye. 
 
Hunermendê kurd Beytocan (Beytûllah Gunerî) di 12’ê îlonê 67 saliya xwe de li paytextê Swêdê Stockholmê ji ber nexweşiya pençeşêrê jiyana xwe ji dest da. Beytocan ku bi hunera xwe di dilê hemû kurdan de cihekî taybet çêkir, bi merasîmekê û li ser xwesteka wî li Stockholmê hat veşartin. Di merasîmê de malbata wî, gelek hunermendên kurd ên navdar û hezkiriyên wî cih girtin. 
 
ALBÛMA WÎ YA YEKEMÎN TÊ QEDEXE KIRIN
 
Beytocan, 1’ê cotmeha 1955’an li navçeya Farqîn a Amedê ji dayik bû. Di darbeya leşkerî ya 1980’yan de tê girtin û 15 sal cezayê hefsê lê tê birîn. 1987’an de ji girtîgehê derdikeve û li Stenbolê bi cih dibe. Beytocan, albûma xwe ya yekemîn bi navê “Bîst û Yekê Adarê” ku di nav de strana wî ya navdar “Yan Mirin Yan Diyarbekir” jî heye, di sala 1990’an de çêdike û ev albûm ji hêla dewletê ve tê qedexe kirin. Dû re di sala 1991’an de ji ber sedemên siyasî koçî Swêdê dike û li wir bicih dibe. Herî dawî di sala 2014’an de piştî 23 salan ji bo mîhrîcanekê tê Amedê û konser dide. Beytocan, bi navê "Bîst û Yekê Adarê", “Axîna te Nalîna min”, “Te nadin min”  û “Etûna Dilê Min” bi giştî çar albûm çêkirine. 
 
‘DILÊ HEMÛ KURDAN DE CIH GIRTIYE’
 
Hevalên wî yên hunermend Celal Ekîn ku niha Hevserokatiya Komeleya Çand û Hunerê ya Dîcleyê dike û Seyîtxan Roj behsa hunermendê kurd Beytocan kirin. 
 
Hevserokê Komeleya Çand û Hunerê ya Dîcleyê Celal Ekîn destnîşan kir ku wî Beytocan di salên 90’î de li Navenda Çanda Mezopotamyayê (NÇM) nas kiriye û piştî naskirina wan Beytocan koçî derweyî welat kiriye. Ekîn, anî ziman ku wî beriya albûmê dengê Beytocan guhdar nekiribû û piştî guhdar kirinê di dilê wî de cihekî taybet girtiye. Ekîn, da zanîn ku ne tenê di dilê wî de, di dilê hemû kurdan de cih girtiye û sedem jî hest û afirîneriya wî bû. Ekîn, bi domdarî wiha got: “Ji salên 90’an ve ez wî nas dikim. Min hemû berhemên wî guhdar kirine û weke her kurdekî muzîkhez bandorek gelek mezin li me kir. Çend sal berê hatibû mihrîcana Amedê û me li vir jî hev dît û sohbet kir. Gava nexweşiya wî derketiye holê jî em bi hevalên ku bi wî re mijûl dibûn di nava têkiliyan de bûn û me rewşa wî dişopand. Qasî 5-6 meh berê dîmenek ji min re şandibû. Min guhdar kir, tirs kete dilê min. Min got qey tiştek lê hatiye. Ez hevalekî li bawî dimîne geriyam û got ‘tiştek nîne, pir bêriya welat kiriye lewma şand.’ Herî dawî gava me bihîst ku jiyana xwe ji dest daye û ez dîsa li wî hevalî geriyam, ji min re got vê carê rast e. Ez pir xemgîn bûm.”
 
‘HESTÊN WÎ XURT Û AFIRÎNER BÛN’
 
Ekîn, da zanîn ku Beytocan mirovekî afirîner, mirovekî ku hestên wî xurt bûn. Ekîn, diyar kir ku di her malên Kurdistanê de cihê wî heye û wiha pê de çû: “Taybetmendiya hunera wî, yekem xurtbûna hestên wî û afirîneriya wî ye. Ya din jî ew e kû Beytocan di albûmeke xwe de tenê bi tembûr û dengê xwe stran gotine. Ew albûm ket dilê bi milyonan. Beytocan, hem hestên xwe hem jî hunera xwe radixîne ber çavan. Gelek kes hene bi orkestrayên mezin, bi amûrjenên herî çeleng albûman çêdikin, lê gelek zû tên ji bîr kirin. Ferqa Beytocan ew bû ku gava stran digot, peyvên di nava stranê de derbas dibin dijiya. Beytocan, hinekî asî bû, li hemberî hinek tiştan derdiket. Dibe ku di jiyana wî de hinek kes ji hinek tiştan aciz bibûn. Lê hunermend divê hinek asî jî bin û stûyê xwe ji her kesî re xwar nekin.”
 
QEDERA HUNERMENDÊN KURD
 
Ekîn, bal kişand ser faşîzma li dijî hunermendên kurd tê kirin û bi bîr xist ku ji destpêka Komara Tirkiyeyê ve zext û zordariya li ser çand, ziman û jiyana kurdan zêde bû. Ekîn, bi lêv kir ku mesele ne tenê axaftina kurdî, mesele avakirina jiyaneke bi kurdî ye. Ekîn, got ku gava kesek wesiyeta xwe kir û xwest li welatê xwe bê veşartin, divê ev daxwaz bê qebûlkirin. Ekîn, axaftina xwe wiha bi dawî kir: “Ez vê yekê ji bo hemû hunermendên kurdan dibêjim. Gelek hunermendên kurdan bi hesreta welatê xwe, axa xwe, mirovên xwe jiyana xwe ji dest didin û dixwazin di dawiya jiyana xwe de li welatê xwe bin, lê mixabin ev yek jî nayê qebûl kirin. Navê vê yekê faşîzm e. Divê wesiyet û xwestekên hunermendan bê bicihanîn.”
 
NAVÊ BEYTOCAN JI KU HATIYE?
 
Hevalê Beytocan, hunermend Seyîtxan Roj jî behsa wî kir û destnîşan kir ku ew 40 sal in hevaltiya hev dikin. Roj, bi bîr xist ku ew li Amedê jî, li Stenbolê jî bi hev re mane û wiha got: “Beytocan li Stenbolê bi Selamî Şahîn wan re li Ûnkapaniyê rûdinin û dor bi dor stranan dibêjin. Kesên ne hunermend jî stran gotin. Gava Beytocan dibêje, Selamî Şahîn milê wî digire û dibêje ‘Divê em ji te re albûmekê derxin.’ Û navê wî yê Beytocan jî ew lê dike. Carekê jî nemir Şiyar Farqînî ku gava Beytocan strana ‘Agir Ketiye Dilê Min’ dibêje û xwe pir dilerizîne, ji Beytocan re dibêje ‘Agir ketiye her derê te, tu pir dilerizî.’ Em wê rojê pir keniya bûn.”
 
‘LI ÇAR ALIYÊN KURDISTANÊ NAVDAR E’
 
Roj, diyar kir ku Beytocan ne tenê li Bakûr, li çar aliyên Kurdistanê navdar e û hunermendekî hêja ye. Roj, da zanîn ku 4 roj beriya koça wî ya dawî ew axivîne û ser û çavên Beytocan zêde werimîbûne. Roj, da zanîn ku demekî dirêj bi xortimê xwarin û vexwarin didanê û ev tişt anî ziman: “Emeliyatek derbas kir, hinek hat ser hişê xwe. Em bi kesên li ba wî dimînin re hertim di têkiliyê de bûn. Me der heqê tendûristiya wî de agahî digirtin. Gava diaxivî mirov tiştek jê fêm nedikir. Herî dawî jî me bihîst ku çûye ser dilovaniya xwe. Em zêde xemgîn bûn. Min birayê xwe winda kir.”
 
VEŞARTINA LI STOCKHOLMÊ XWESTEKA WÎ BÛ
 
Roj, behsa wesiyeta Beytocan kir û wiha dawî li axaftina xwe anî: “Ez bi birayê Beytocan re axivîm û min got ku Beytocan hunermendê gel e. Dibe ku hinek kes rexne bikin, bibêjin ku ‘We çima li Amedê, ser axa wî neveşart?’ Got, ‘Me dîmeneke wî kişandiye û wî wesiyeta xwe kiriye ku wî li Stockholmê veşêrin.’ Em bang li malbat û hezkiriyên hunermendan dikin ku heke hunermend li derveyî welat jiyana xwe ji dest didin wan bînin welatê wan. Welatê wan dayika wan e. Bila werin di hemêza dayika xwe de birazên.”
 
MA / Bazîd Evren - Rewşan Saglam
 

Sernavên din

18/09/2023
11:15 Encamnameya Konferansa Lozanê: Hebûn, ziman û statuya gelê kurd nas bikin
11:09 Nasnameyên 3 YBŞ’iyên di êrişa SÎHA’yan de jiyana xwe ji dest dayîn hate eşkerekirin
10:57 Partiyên Kurdistanî: Li dijî êrişan hewcedarî bi yekitî û seknekE neteweyî heye
10:55 Jina ku bi dengê xwe şoreş û evîn gihande hev: Merziye Ferîqî
10:35 Xelatên Pêşbirka Mûsa Anter diyar bûn: Edîtorê MA’yê yê girtî Abdurrahman Gok hat xelatkirin
10:22 Moghaddam: Em tabloya 16’ê îlonê baş nizanin, bifikar in
09:38 Rojnameya Xwebûnê bi manşeta ‘Bi xeta xiyanetê bawer nebin’ derket
09:21 Li Qoserê di êrişa çekdarî de kesekî jiyana xwe ji dest da
09:01 Jinên Rihayê: Em ê bi dirûşma 'Jin jiyan azadî' bibin bersiva êriş û zextan
09:01 Jinên mexdûrên erdhejê xwe di konteyneran de biewle nabînin
09:01 Axa bejî ya rojavayê Kurdistanê bi destê jinan ji nû ve zindî bû
09:01 Mêvanê Kargeha Nivîskariya Afirîner Zeraq: Kargehekî derengmayî ye lê gelekî kêrhatî ye
09:00 ROJEVA 18'Ê ÎLONA 2023'YAN
08:22 Kesên di protestoya PDK’ê de hatibûn binçavkirin hatin berdan
17/09/2023
22:35 ‘Ruhê têkoşînê bi 'jin jiyan azadî' li cîhanê belav bû'
20:38 Amedspor ji Aksaraye bi serkeftî vegeriya
19:49 Îsmet Argul piştî 30 salan ji girtîgehê hat berdan
19:00 Di xwepêşdanên li Rojhilat û Îranê de herî kêm 700 kes hatin binçavkirin
18:05 Tê gotin ku li gundê Daraqol bax û bostanên gundiyan hatine şewitandin
17:52 Jinan li Amedê tûra bisêklêtê li dar xist
16:37 Êrişên PDK’ê li Beyoglû û Akdenîzê hatin protestokirin
16:25 Li Stenbolê 6’emîn Mîhrîcana Boreka Kurdan hate lidarxistin
16:07 Jinan rêveberiyên herêmî nîqaş kirin: Yekitî, serkeftinê tîne
16:02 Beriya maça Aksarayspor-Amedsporê strana ‘Ji bo te bimrim Tirkiye’ hate vekirin
14:21 Dewleta tirk bi SÎHA’yan êrişî Şengalê kir
14:00 Serokê Enstîtûya Kurd a Almanyayê Ozmen wefat kir
13:53 Zem li bilêtên trêna bilez hate kirin
13:21 Bi sedema ‘piştgirî dane terorê’ li Amerîkayê doz li Halkbank û Sarraf hate vekirin
13:02 Li Brezîlyayê balafirek ket: 14 kes mirin
12:58 Otobûsa penaberan qeza kir: 5 kesan jiyana xwe ji dest dan
11:00 Li çolterên Licê operasyona leşkerî
10:17 Konferansa Lozanê ya li Amedê: Kurd mafên xwe dixwazin û divê ev maf bên dayîn
09:57 Kovara Jinê bi berga ‘Jin, jiyan, azadî’ derket
09:50 Helîkopterek kete nav ava bendavê
09:46 NY: Di lehiya li Dernayê de 11 hezar û 300 kesan jiyana xwe ji dest dan
09:39 Karkerê li Akkuyuyê jehrî bû: Derzî danîn û piştre şandin
09:04 AYM'ê ji bo îşkenceya li malbata Şahînê got 'binpêkirina maf e'
09:03 Dayikên Aştiyê bertek nîşanî PDK'ê dan: Divê kurd li dijî îxanetê rabin
09:01 Şeniyên Banayê ku di bin dorbêçê de ye: Em nikarin heta mala cîranê xwe jî biçin
09:00 ROJEVA 17’Ê ÎLONA 2023’YAN
16/09/2023
22:22 Jafariyê ku leşkerên rejîma Îranê ew gulebaran kirin jiyana xwe ji dest da
20:15 Gelê Îran û Rojhilatê: Bimre dîktator
19:58 'Em ê li dijî dîktatoran her bibêjin 'jin, jiyan azadî'
18:08 Jîna Emînî li Bakur û Rojhilatê Sûriyeyê hat bibîranîn
18:03 Mirovên Şemiyê yên hatin binçavkirin hatin berdan
15:58 Ayşe Altan ji aliyê zilamê ku pê re di pêvajoya hevberdanê de bû ve hate qetilkirin
15:39 TJA: Em li dora serhildana dîrokî bibin xelek
15:30 Aydenîz: Êriş û hevkarî ne ji bo siberoja Kurdistanê ne
15:12 Berdana girtiyê nexweş Gurkan tê astengkirin
15:09 ‘Bila girtiyê nexweş Nurettîn Erdemcî were berdan’
14:59 Emîne Şenyaşar ji nexweşxaneyê hat derxistin û vegeriya Pirsûsê
14:38 ÎHD: Em ê dest ji lêgerîna edaletê ya ji bo windakiriyan bernedin
14:33 Cezayê hepsa malê dan bavê Jîna Emînî
14:29 Xizmên Windayan: Bila faîlên Atalay û Tan werin dîtin
13:06 Li bajarên Rojhilat greva giştî: Derabe nehatin vekirin, kes neçû kar
13:02 Êrişên PDK’ê dê li Stenbolê were protestokirin
12:11 Dayikên Şemiyê ji polîsan re got: Dema ev mirov dihatin windakirin hûn li ku bûn?
11:38 Jinên li Girtîgeha Evînê bi armanca piştgiriya protestoyan çalakî dan destpêkirin
11:27 Bavê Jîna Emînî hate binçavkirin
09:14 Ji bo bîranîna Jîna Emînî stranek nû
09:05 Hevalên Beytocan: Di dilê hemû kurdan de cihê xwe girtiye
09:03 Jin dê heya 8'ê Adarê li qadan bin: Em ê tecrîdê rakin
09:02 Dadgeh: Komeleya Jinan Rosa di bin banê PKK'ê de nehatiye avakirin
09:02 Malbata girtiyê nexweş Yilmaz: Bila bê berdan
09:02 Sara Aktaş: Ocalan felsefeya 'Jin jiyan azadî' çêkir, jina kurd jî ew bi ruh û can kir
09:00 ROJEVA 16'Ê ÎLONA 2023'YAN
15/09/2023
21:58 Li Çiyayê Bagokê operasyona leşkerî
19:50 Partiya Çepên Kesk serdana gundê Bana yê dorpêçkirî kir
17:45 HDP û Partiya Çepên Kesk serdana Akbelenê kirin
16:36 Sendîkayên navneteweyî ji bo azadiya Abdullah Ocalan bang kirin
16:14 ÎHD: Bila girtîgehên ewlehiya bilind û tîpa S'yê bên girtin
15:48 Di danişîna Şen de daxwaza girtina leşkerê bersûc hate redkirin
15:36 Girtiyên li Girtîgeha Aksarayê nayên dermankirin
14:27 Yuksekdag ji şandeya Doza Kobanê re got: Ev dadgeheke darbeyê ye
14:07 Kiliçdaroglû çû serdana Emîne Şenyaşar a ku emeliyat bûbû
14:07 Doza Komkujiya Sêwasê betal kirin: Heke bertek neyên nîşandan dê mînakên wê zêde bibin
13:32 Gunana ya li Osmaniyeyê hatibû binçavkirin hate berdan
13:13 Dê li Silopiyayê meş were lidarxistin
13:10 Malbatan ji bo hevdîtina li Îmraliyê serlêdan kirin
12:45 Ji bo meşa ‘Jin jiyan azadî’ banga beşdariyê
12:06 Hevserokê DFG’ê Altan: Tolê ji rojnamevanan hildidin
12:04 TJA'yê kampanya 'Bi Jin Jiyan Azadiyê Ber bi Azadiyê ve' li Rihayê da destpêkirin
11:23 Ji Amedê bang: Divê PDK dev ji helwesta xwe ya rê li ber wêraniyê vedike berde
11:08 Li Banayê çêrandina pez, avdana baxçeyan qedexe ye
11:07 Rojnameger Gok: Ji ber piştevaniyê keyfxweş bûm
10:53 Di 9 kesan de varyanta Erîsê hate tespîtkirin
10:50 Civaknas Hosseinzadeh: Jin bûn kirdeya siyasî, bi paş ve gav avêtin tune ye
10:38 Keskîn: Sûcên TSK’ê di raporên dewletê bi xwe de jî hene
09:51 ‘Banga Rêber Apo Kobanê rizgar kir'
09:22 Parêzerê malbata Ûytûn: Daraz kujerên zarokên kurd diparêze
09:14 Krîza aborî kûr dibe: Rewşa esnafên bazarê ne baş e
09:13 Piştî 30 salan pirsa ‘Tu poşman î?’: Dewlet hê jî di vê pirsê de maye
09:06 Kurdên li Stenbolê: Em doza perwerdehiya bi zimanê zikmakî dikin
09:04 Serpêhatiya Mela Ebûbekîr Dayan: Çû emniyetê û zarokan darbesta wî anîn
09:04 Hevserokê HDP'ê Cizîrê Nart: Xwedî derketina xwezaya Botanê erka her kesî ye
09:03 Çîrokên cuda berxwedana hevpar: Ew hîn bûn û niha didin hînkirin
09:00 ROJEVA 15'Ê ÎLONA 2023'YAN
14/09/2023
22:02 Berdana faîlên destdirêjiyê hat protestokirin: Em ê dozê bişopînin
21:36 Bertek nîşanî serbestberdana failên destdirêjiyê dan
17:27 Li Basayê 5 herêm hatin qedexekirin